الشيخ محمد آصف المحسني

99

انوار هدايت (تفسير قرآن كريم) (فارسى)

مجيد بعد از اين‌كه پيغمبر را به عنوان شاهد ، بشير و نذير معرفى مىكند ، قرآن دوباره متوجه مسلمانان مىشود ، مىفرمايد : ايمان به خدا و رسول « لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تُعَزِّرُوهُ وَ تُوَقِّرُوهُ وَ تُسَبِّحُوهُ بُكْرَةً وَ أَصِيلًا » به خدا و رسولش ايمان بياوريد و از پيغمبر خود حمايت كنيد تا او بتواند اسلام را بر مردم بقبولاند و خدا را صبح و شام تسبيح كنيد . جمله « لِتُؤْمِنُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ » روشن است ، كه ضميرش به خدا و رسولش برمىگردد ، ما پيغمبر را فرستاديم تا شما به خدا و رسولش ايمان بياوريد ؛ اما ضمير « وَ تُعَزِّرُوهُ وَ تُوَقِّرُوهُ وَ تُسَبِّحُوهُ » اين‌كه مىگويد : تسبح كنيد ، تنها به خدا برمىگردد ، تسبيح مخصوص خداوند جل جلاله مىباشد . از اين سه جمله ، فقط جمله « وَ تُعَزِّرُوهُ » ضميرش به پيغمبر بر مىگردد ، يعنى از پيغمبر دفاع كنيد ، چرا ؟ براى اين‌كه خدا به دفاع مردم ضرورت ندارد ، كه بگويد از من دفاع كنيد ! معلوم است كه ضمير « وَ تُعَزِّرُوهُ » به پيغمبر بر مىگردد ؛ اما ضمير « وَ تُسَبِّحُوهُ » به خدا برمىگردد ؛ زيرا تسبيح مخصوص خدا است مىماند جمله « وَ تُوَقِّرُوهُ » كه مفسرين در مورد آن دو نظريه را بيان كرده‌اند ، يك‌عده مىگويند : ضمير « وَ تُوَقِّرُوهُ » به پيغمبر برمىگردد ، يعنى پيغمبر خود را تعظيم كنيد . عده‌اى ديگر مىگويند : ضمير « وَ تُوَقِّرُوهُ » به خدا برمىگردد ؛ يعنى خدا را تعظيم كنيد . اين دو احتمال در اين جمله وجود دارد ، خداوند متعال جل جلاله خودش بهتر مىداند .